Μητέρα στα 40

Μητρότητα - Μητέρα 40 καρατίων

Κάποτε, στα 40 με 45 οι γυναίκες γίνονταν συνήθως γιαγιάδες. Σήμερα γίνονται μητέρες και αρκετές μάλιστα για πρώτη φορά. Η μητρότητα όμως χρόνια δεν κοιτά, γιατί πάνω και πέρα απ’ όλα είναι συνυφασμένη με την αγάπη.

Της Ειρήνης Μυλωνά
Με τη συνεργασία του Βασίλη Παπαδημητρίου (μαιευτηρας-γυναικολογος).


Η μητρότητα είναι δωρο της φύσης και μάλιστα θείο δώρο. Άπαξ και γίνει κάποιος γονιός, είναι για πάντα γονιός. Ακόμα όμως κι αν δεν γίνει με την τυπική βιολογική διαδικασία, μπορεί να αποκτήσει αυτή την ιδιότητα, μέσα, π.χ., από το θεσμό της υιοθεσίας, η οποία είναι συνυφασμένη με τις πιο υψηλές έννοιες, της προσφοράς, της προστασίας, της αποδοχής, της στήριξης, της φροντίδας και πάνω απ’ όλα της αγάπης. Υπό αυτή την έννοια η μητρότητα, ακόμα και σε προχωρημένη ηλικία, είναι αναφαίρετο δικαίωμα κάθε γυναίκας. Άλλωστε, ο σύγχρονος τρόπος ζωής ευθύνεται σε μεγάλο βαθμό για αυτή την… παρατεταμένη αναβολή. Ο πολυδιάστατος ρόλος της γυναίκας στη σημερινή κοινωνία, οι αυξημένες επαγγελματικές απαιτήσεις και οι δυσμενείς περιβαλλοντικές συνθήκες στις μεγαλουπόλεις (μολυσμένη ατμόσφαιρα, περιορισμένοι χώροι, έλλειψη πρασίνου κ.ά.), που δυσκολεύουν την ανατροφή των παιδιών, έχουν συντελέσει αποφασιστικά στην καθυστερημένη άφιξη του πελαργού. Το θέμα που ανακύπτει, ωστόσο, είναι κατά πόσο ο οργανισμός μιας γυναίκας σε προχωρημένη ηλικία μπορεί να αντεπεξέλθει στη διαδικασία της εγκυμοσύνης και του τοκετού. Είναι απαραίτητη ή όχι η βοήθεια της επιστήμης, τι κίνδυνοι ελλοχεύουν, ποιες προφυλάξεις πρέπει να πάρει μια γυναίκα άνω των σαράντα και τι να προσέξει ιδιαίτερα κατά την περίοδο της εγκυμοσύνης της; Αυτά είναι μερικά από τα ερωτήματα στα οποία θα προσπαθήσουμε να απαντήσουμε παρακάτω.





Με φυσική σύλληψη



Ας ξεκινήσουμε με τις εγκυμοσύνες όπου η σύλληψη γίνεται φυσιολογικά. Σε αυτή την περίπτωση είναι χρήσιμο να ξεκαθαρίσουμε το εξής: ο οργανισμός της γυναίκας είτε θα είναι σε θέση να συλλάβει, οπότε μπορεί να προχωρήσει στην εγκυμοσύνη από μόνος του χωρίς ιδιαίτερα προβλήματα, είτε όχι (λόγω προχωρημένης ηλικίας), οπότε η φυσική σύλληψη θα καταστεί πολύ δύσκολη, ίσως και αδύνατη. Έτσι, λοιπόν, όταν μια γυναίκα μένει έγκυος σε ηλικία άνω των 35 ή και άνω των 40 χρόνων, σημαίνει ότι διαθέτει έναν οργανισμό που μπορεί να φέρει εις πέρας την εγκυμοσύνη. Η συγκεκριμένη γυναίκα δεν διαφέρει σχεδόν σε τίποτα από μια νεότερη. Λόγω της προχωρημένης ηλικίας, όμως, ίσως αναπτυχθούν κάποιες ασθένειες άσχετες με την εγκυμοσύνη. Έτσι, είναι πιθανότερο να αναπτύξει σακχαρώδη διαβήτη, πέτρα στη χολή ή στο νεφρό. Αυτές οι καταστάσεις βεβαίως μπορεί να εμφανιστούν και σε μικρότερη ηλικία, αλλά οι πιθανότητες είναι σημαντικά μειωμένες. Πιθανό επίσης είναι να αντιμετωπίσει και διάφορες άλλες παθολογικές καταστάσεις παράλληλα με την εγκυμοσύνη (εκτός από αυτές που προαναφέρθηκαν), όπως κιρσούς, νευρολογικά και αιματολογικά σύνδρομα, έλκος και νόσο του μαστού.





Η πορεία και ο έλεγχος της εγκυμοσύνης

Η έγκυος που βρίσκεται σε κάπως προχωρημένη ηλικία είναι σκόπιμο να παρακολουθείται στενά από το γυναικολόγο της, ο οποίος θα τις κάνει τακτικές αιματολογικές εξετάσεις για να ελέγχει καλύτερα την κατάσταση της υγείας της, καθώς και την πορεία της εγκυμοσύνης της. Ο αρχικός έλεγχος περιλαμβάνει περισσότερα πράγματα από τον τακτικό έλεγχο που γίνεται σε μια νέα έγκυο. Επίσης, το ιστορικό που λαμβάνεται είναι λεπτομερέστατο. Στη μετέπειτα παρακολούθηση της εγκυμοσύνης, ο γυναικολόγος κάνει τακτικά υπερηχογραφήματα, καθώς και άλλα τεστ, ώστε να διαγνωστεί έγκαιρα αν υπάρει κάποιο σύνδρομο του παιδιού οφειλόμενο στην ηλικία της μητέρας, όπως είναι το σύνδρομο Down, η δισχιδής ράχη κ.ά. Η αμνιοπαρακέντηση είναι μια εξέταση η οποία γίνεται ως επί το πλείστον σε γυναίκες άνω των 35 χρόνων, κατά την οποία λαμβάνεται αμνιακό υγρό από τον πλακούντα και κατόπιν εξετάζεται κυτταρολογικά για την τυχόν ανεύρεση συνδρόμων όπως των προαναφερθέντων. Σημαντική εξέταση θεωρείται η λήψη τροφοβλάστης (CVS), που πραγματοποιείται στη 12η εβδομάδα της κύησης (και όχι στη 18η ή 20ή κατά την οποία γίνεται η αμνιοπαρακέντηση), γεγονός που καθιστά ευκολότερη τη διακοπή της κύησης σε περίπτωση που εντοπιστούν ανωμαλίες στο έμβρυο (χρωμοσωμικές, συγγενείς ή κληρονομικές, μεταβολικές). Εκτός από την πιθανότητα συγγενών ανωμαλιών στο έμβρυο, ο γυναικολόγος θα κάνει υπερηχογράφημα μία φορά το μήνα για να ελέγχει τη ζωηρότητα και τη σωματική ακεραιότητα του εμβρύου.





Ο τοκετός μετά τα 40



Κατά τη διάρκεια του τοκετού θα πρέπει να ληφθεί ιδιαίτερη μέριμνα, λόγω του ότι η έγκυος έχει λιγότερη αντοχή για να φέρει εις πέρας τη διαδικασία του τοκετού, καθώς και περισσότερες πιθανότητες να παρουσιάσει κάποια επιπλοκή, όπως αδράνεια της μήτρας (ιδιαίτερα αν είναι πρωτότοκος) κ.ά. Μετά τον τοκετό πρέπει να υπάρχει στενή παρακολούθηση της λοχείας, καθώς οι πιθανότητες δημιουργίας ψυχολογικών και σωματικών συνδρόμων είναι αυξημένες. Αν υπήρχαν κάποιες ασθένειες (νόσος του θυρεοειδούς, υπέρταση, διαβήτης) πριν την εγκυμοσύνη και κατά τη διάρκειά της βρίσκονταν υπό έλεγχο, θα πρέπει να επανελεγχτούν ώστε να έρθουν στην πρότερη ισορροπία. Η ώριμη μέλλουσα μητέρα θα πρέπει να προσέχει ιδιαίτερα τη διατροφή της, καθώς και τη σωματική και ψυχολογική της υγεία, ώστε να μπει στην εγκυμοσύνη με τις καλύτερες προϋποθέσεις.





Με τεχνητή σύλληψη



Η θεαματική άνοδος του αριθμού των γυναικών ηλικίας 40 ετών και άνω που καταφεύγουν στις μεθόδους τεχνητής γονιμοποίησης προκειμένου να αποκτήσουν παιδί καταγράφεται όχι μόνο στην Ελλάδα, αλλά και σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες. Όλα δείχνουν ότι πρόκειται για μια τάση που απορρέει από τις κοινωνικές συνθήκες οι οποίες επιβάλλουν τη δρομολόγηση της επαγγελματικής σταδιοδρομίας πριν από τη δημιουργία οικογένειας. Εντούτοις, το φαινόμενο είναι ανησυχητικό και αυτό γιατί το γενικό ποσοστό επιτυχίας των θεραπειών παραμένει σχετικά χαμηλό για τις γυναίκες που διανύουν τη δεκαετία των 40. «Είναι επικίνδυνο να θεωρηθεί ότι επειδή πλέον η πρόσβαση στις θεραπείες γονιμότητας είναι ευκολότερη τα ζευγάρια μπορούν να καθυστερούν την προσπάθεια για τη δημιουργία οικογένειας», τονίζει ο Άλαν Πάκεϊ, γραμματέας της Βρετανικής Ένωσης για τη Γονιμότητα. Σύμφωνα με τους γιατρούς, η αποτυχία αυτή οφείλεται στο ότι δεν μπορεί να ξεπεραστεί το εμπόδιο του γυναικείου βιολογικού ρολογιού. Μετά την ηλικία των 43 ετών μεγάλο ποσοστό γυναικών επιστρέφει στο σπίτι άτεκνο, όπως επισημαίνουν.



Ίσως θα πρέπει οι γυναίκες να γνωρίζουν τι σημαίνει βιολογικό ρολόι και να ενημερωθούν λεπτομερώς για τις δυσκολίες που προκύπτουν από την επίτευξη εγκυμοσύνης στις ηλικίες άνω των 40 ετών.



Υγεία, μια απαραίτητη προϋπόθεση



Η σωστή διατροφή, η ελαχιστοποίηση του καπνίσματος και του αλκοόλ, καθώς και η μείωση της καφεΐνης είναι παράγοντες βοηθητικοί για τη γυναίκα που αποφασίζει να τεκνοποιήσει μετά τα σαράντα. Φρούτα, λαχανικά, βιταμίνη Α, Β, C, καθώς και μαγνήσιο θα πρέπει να συμπεριλαμβάνονται καθημερινά στη διατροφή μας. Επίσης, η καλή φυσική κατάσταση μέσω της άσκησης αποτελεί ένα επιπλέον ατού στην αργοπορημένη εγκυμοσύνη. Άλλος ένας παράγοντας που θα λειτουργήσει θετικά –σύμφωνα με πρόσφατες έρευνες– είναι και η έλλειψη στρες. Η ισορροπημένη ψυχολογία θα λεοτουργήσει θετικά και πριν τη σύλληψη, αλλά και κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης.



Τρόποι τεχνητής γονιμοποίησης


Σε όσους η φύση ή οι συνθήκες δεν υπήρξαν αρκετά γενναιόδωρες ώστε να τους δώσουν τη δυνατότητα να αποκτήσουν παιδιά, η επιστήμη επιτελεί το δικό της έργο δίνοντάς τους πολλές ελπίδες τεκνοποίησης με τις μεθόδους της τεχνητής γονιμοποίησης. Αυτές που εφαρμόζονται στη χώρα μας και για τις οποίες υπάρχει θεσμοθετημένο νομικό πλαίσιο είναι οι ακόλουθες:



-Σπερματέγχυση και εξωσωματική γονιμοποίηση: Η πρώτη αφορά τη μεταφορά του σπέρματος στο γεννητικό σύστημα της μητέρας και έπειτα τη φυσιολογική κυοφορία. Η δεύτερη, τη γονιμοποίηση σε δοκιμαστικό σωλήνα και τη μετέπειτα φυσιολογική κυοφορία. Πατέρας του παιδιού που γεννιέται με τεχνητή γονιμοποίηση είναι εκείνος που δίνει το σπέρμα (βιολογικός πατέρας), εκτός από την περίπτωση του άγνωστου δότη, οπότε πατέρας του παιδιού είναι ο σύζυγος της γυναίκας που το γεννά.



-«Δανεική» μητέρα: Ή αλλιώς υποκατάσταση της μητρότητας. Αφορά τις γυναίκες που δεν μπορούν να αποκτήσουν παιδιά φυσιολογικά και δεν καλύπτονται ούτε από τις δυνατότητες της τεχνητής γονιμοποίησης. Δεν είναι σε θέση, με άλλα λόγια, να κυοφορήσουν και να γεννήσουν. Αυτές οι γυναίκες μπορούν να γίνουν μητέρες αν κάποια άλλη τις υποκαταστήσει, αν τους δανείσει δηλαδή τη μήτρα της και δεχτεί να κυοφορήσει και να γεννήσει αντ’ αυτών. Μητέρα βέβαια είναι εκείνη που δίνει το ωάριο (η βιολογική μητέρα) και γι’ αυτό απαιτούνται πολλές νομικές διατυπώσεις και κυρίως άδεια της δικαστικής αρχής. Απαιτείται όμως να συναινεί και ο σύζυγός της, αν η «δανεική» μητέρα είναι έγγαμη, και βέβαια και ο πατέρας του παιδιού (μιλάμε για τον βιολογικό πατέρα, εκείνον που θα δώσει το σπέρμα του για τη γονιμοποίηση). Αμφότεροι, τόσο εκείνοι που επιθυμούν να αποκτήσουν παιδί και δίνουν το γενετικό τους υλικό, όσο και η γυναίκα που αναλαμβάνει να φέρει εις πέρας την κυοφορία και τη γέννα οφείλουν να κατοικούν στην Ελλάδα προς αποφυγή φαινομένων «αναπαραγωγικού τουρισμού».





Σχετικά με τις άγαμες μητέρες



-Οι άγαμες, όσες δεν έχουν σύζυγο ή μόνιμο σύντροφο, μπορούν να αποκτήσουν παιδί με τεχνητή γονιμοποίηση, αλλά με μια βασική προϋπόθεση: ο πατέρας του παιδιού, εκείνος που θα δώσει το σπέρμα του, πρέπει να συναινεί και η συναίνεσή του να έχει δηλωθεί ενώπιον συμβολαιογράφου. Η συναίνεση ισοδυναμεί με αναγνώριση της πατρότητας. Αν δεν υπάρχει έγγραφη συναίνεση, τότε η μητέρα μπορεί να επιτύχει δικαστικά την αναγνώρισή της κάνοντας χρήση των ρυθμίσεων του νόμου για αναγνώριση της πατρότητας. Ωστόσο, δεν προβλέπεται τι γίνεται αν μια άγαμη μητέρα επιθυμεί να αποκτήσει παιδί και δεν έχει εξασφαλισμένη τη συναίνεση κανενός προσφεύγοντας σε σπέρμα άγνωστου δότη.



-Η μεταθανάτια γονιμοποίηση επιτρέπεται μόνο σε εξαιρετικές περιπτώσεις και μόνο με άδεια του δικαστηρίου.



-Η ανωνυμία του δότη σπέρματος ή γονιμοποιημένων ωαρίων εξασφαλίζεται πλήρως και απαρεγκλίτως. Κανένας δεν μπορεί να πληροφορηθεί ποιος έδωσε το σπέρμα του και ποια είναι η ταυτότητά του παρά μόνο το ίδιο το παιδί και μόνον σε ό,τι αφορά την πρόσβαση σε πληροφορίες που αφορούν το ιατρικό του ιστορικό και τις γενετικές του καταβολές.



Απαγορεύονται ρητά

-Η κλωνοποίηση για αναπαραγωγικούς σκοπούς.

-Η επιλογή του φύλου του παιδιού που θα γεννηθεί, εκτός από εξαιρετικές περιπτώσεις και μόνο για ιατρικούς λόγους, αν δηλαδή το φύλο συναρτάται με κληρονομικά νοσήματα που πρέπει να αποφευχθούν.


 kids.in.gr

Ο διακόπτης της υπογονιμότητας

Οι ερευνητές εντόπισαν μια πρωτεΐνη που φαίνεται ότι λειτουργεί σαν διακόπτης που επηρεάζει τη γονιμότητα. Όταν τα επίπεδά της είναι πολύ υψηλά αυξάνει την υπογονιμότητα, ενώ όταν τα επίπεδά της είναι πολύ χαμηλά μπορεί να οδηγήσει σε αποβολές.

Οι ερευνητές από το Imperial College του Λονδίνου πήραν δείγματα από το ενδομήτριο περισσότερων από 100 γυναικών. Στην έρευνά τους που δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό Nature Medicine αναφέρουν ότι οι γυναίκες με ανεξήγητη υπογονιμότητα είχαν υψηλές τιμές του ενζύμου SGK1, ενώ εκείνες που απέβαλαν είχαν χαμηλές τιμές του ίδιου ενζύμου.

Στη συνέχεια, οι ερευνητές διεξήγαγαν πειράματα σε ποντίκια και διαπίστωσαν ότι τα επίπεδα του SGK1 στη μήτρα μειώνονται το διάστημα που είναι ευνοϊκό για τη σύλληψη. Επίσης, όταν εμφυτεύτηκαν επιπλέον αντίγραφα του SGK1 στο τοίχωμα της μήτρας τα ποντίκια αυτά δεν μπορούσαν να συλλάβουν.

Από την άλλη μεριά, όμως, όταν οι ερευνητές παρεμπόδισαν την έκφραση του SGK1 τα ποντίκια μπορούσαν μεν να συλλάβουν, αλλά είχαν αιμορραγία γεγονός που θεωρείται ενδεικτικό αποβολής. Ο καθηγητής Jan Brosens επικεφαλής της έρευνας δήλωσε ότι «διαβλέπω ότι στο μέλλον μπορεί να ενισχύουμε το τοίχωμα της μήτρας με φάρμακα που μπλοκάρουν το SGK1 προτού μια γυναίκα υποβληθεί σε εξωσωματική γονιμοποίηση».

Από την άλλη μεριά, ο καθηγητής Richard Fleming, μέλος της Βρετανικής Εταιρίας Γονιμότητας, επισημαίνει ότι μπορεί να περάσει αρκετός καιρός προτού η ανακάλυψη αυτή οδηγήσει σε μια πρακτική εφαρμογή στην κλινική πράξη.


πηγή: http://www.vita.gr/

Mετεκτρωτικό σύνδρομο

Στην επικοινωνία με ανθρώπους που πάσχουν από μετεκτρωτικό σύνδρομο, είναι καλό να ακολουθούμε κάποιες κατευθυντήριες γραμμές ώστε η συζήτηση να αποβαίνει προς όφελός τους.

• Μην τους κλείνετε το στόμα αλλάζοντας θέμα. Ακούστε υπομονετικά όλα όσα έχουν να σας πουν. Πρέπει να περιμένετε, και να τους επιτρέψετε, να επαναλαμβάνουν τον εαυτό τους και να ξαναθίγουν το θέμα αργότερα. Προσπαθούν να ξεδιαλύνουν τα συναισθήματά τους. Το να τα εκφράσουν προφορικά σε κάποιον που τους ακούει, τους βοηθά.
• Μην τους καταδικάζετε, ότι έκαναν μια κακή ή ανήθικη επιλογή.
• Επιβεβαιώστε ότι είναι φυσικό να κάνουμε λάθη. Σε πνευματικό επίπεδο, όλες οι θρησκείες διδάσκουν ότι τα λάθη και οι αμαρτίες μας μπορούν να συγχωρηθούν. Ο Θεός θέλει να μας συγχωρήσει. Το μόνο που χρειάζεται να κάνουμε, είναι να παραδεχτούμε ότι το χρειαζόμαστε και το επιθυμούμε.

• Μην αρνείστε ότι έχασαν ένα παιδί. Βεβαιώστε τους ότι τα αισθήματά τους είναι φυσιολογικά. Έχουν βιώσει κι άλλοι αυτή την εμπειρία, κι έχουν θεραπευθεί. Οικοδομήστε μια αίσθηση ελπίδας, ότι μπορούν να θεραπευθούν και να συμφιλιωθούν με το Θεό και με το παιδί τους στον ουρανό.

• Μην τους ενθαρρύνετε να κατηγορούν άλλους για την άμβλωση. Αλλά και μην τους εξωθείτε να συγχωρούν τους άλλους, ιδιαίτερα όταν βρίσκονται στα αρχικά στάδια όπου ξεσπούν το θυμό και την οργή τους. Επιτρέψτε τους να ξεσπάνε την οργή και το θυμό τους προς τους άλλους, αλλά περιμένετε την κατάλληλη στιγμή για να ενθαρρύνετε τη συγχωρητικότητα και το ξεθύμασμα του θυμού. Ενθαρρύνετέ τους να δουν ότι οι άλλοι ανθρωποι στους οποίους επιρρίπτουν ευθύνες, ήταν εξίσου συγχυσμένοι, φοβισμένοι, ή απλά έψαχναν για την καλύτερη λύση ώστε ν' αποφύγουν μια δύσκολη κατάσταση.
  
• Μην επιμένετε ότι έκαναν «το σωστό» ή «το καλύτερο» την εποχή εκείνη. Επιτρέψτε τους να μετανιώσουν για την επιλογή τους. Επιτρέψτε τους να θέσουν σε νέες βάσεις την εμπειρία, ως ένα τραγικό λάθος. Όμως θυμίστε τους ότι όλοι μπορούμε να γίνουμε καλύτεροι όταν μαθαίνουμε από τα λάθη μας. Οι γυναίκες και οι άντρες που έχουν θεραπευθεί μετά από μια άμβλωση συχνά γίνονται πιο ταπεινοί, ευσπλαχνικοί κι ευαίσθητοι. Ακόμα και μια αρνητική εμπειρία μπορεί να χρησιμοποιηθεί προς ωφέλεια των άλλων.
  
• Μην λέτε ότι το να κάνουν ένα άλλο παιδί «κάποτε» μπορεί να τους αποζημιώσει γι' αυτό που χάθηκε.Τα παιδιά είναι ευλογία και παρηγοριά, αλλά δεν μπορούν να αντικαταστήσουν το παιδί που χάθηκε. Η προσδοκία ότι μπορούν, ίσως προκαλέσει γονεϊκά προβλήματα στο μέλλον. Ενθαρρύνετέ τους να εμπιστευτούν το παιδί τους στη φροντίδα του Θεού. Βεβαιώστε τους ότι σε πνευματικό επίπεδο, η απώλειά τους είναι προσωρινή. Κάποια μέρα θα μπορούν να βρεθούν με το παιδί τους στον ουρανό και να ζητήσουν, και να λάβουν τη συγχώρεσή του.
  
• Μην τους αφήνετε χωρίς ενθάρρυνση να βρουν, και να δεχθούν, τη συμβουλευτική και τη βοήθεια θεραπευτών ή ομάδων υποστήριξης.

• Δώστε τους στοιχεία για να επικοινωνήσουν με κάποιο θεραπευτή ή ομάδα ή άλλες σχετικές πληροφορίες. Αν δεν έχετε κάτι στο χέρι, υποσχεθείτε ότι θα τους δώσετε στοιχεία μέσα στην εβδομάδα, και τηρήστε την υπόσχεσή σας.
• Μη φοβηθείτε να τους ρωτήσετε στο μέλλον, πώς τα πάνε με την κατάσταση αυτή. Δείξτε τους ότι νοιάζεστε με το να συνεχίσετε να τους ακούτε.

http://www.afterabortion.org/

Συνέρχεται η μαμά, καλυτερεύουν τα παιδιά

Αμερικανική έρευνα έδειξε ότι οι μητέρες που φροντίζουν την πνευματική τους υγεία, ωφελούν ιδιαίτερα τα παιδιά τους. Συγκεκριμένα, η έρευνα αφορούσε μητέρες με κατάθλιψη οι οποίες είχαν παιδιά ηλικίας 7 έως 17 ετών.
Οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι συχνά τα παιδιά σε αυτές τις περιπτώσεις παρουσιάζουν και τα ίδια διαταραχές, ήπιες ή σοβαρές. Στην πορεία της έρευνας παρακολούθησαν τι αντίκτυπο είχε η θεραπεία της μητέρας στην πνευματική υγεία των παιδιών της.
Όπως αναφέρεται στο ειδικό έντυπο «American Journal of Psychiatry» έστω και η μικρή βελτίωση της κατάστασης της μητέρας είχε άμεσο και πιο εντυπωσιακό θετικό αποτέλεσμα στην κατάσταση των παιδιών. Τα παιδιά παρουσίασαν βελτίωση ακόμα και στις επιδόσεις τους στο σχολείο.
Απεναντίας, τα παιδιά των γυναικών οι οποίες δεν παρουσίασαν καμία ανταπόκριση στη θεραπεία, έμειναν όχι μόνον στάσιμα στη δική τους διαταραχή, αλλά εκδήλωσαν και εντονότερα προβλήματα σε ζητήματα συμπεριφοράς, ειδικά στο σχολείο.

http://www.vita.gr/

"Χορτάτα" μωρά, χαρούμενοι ενήλικες.

Όταν κάποιος ως μωρό «χορτάσει» το συναίσθημα αγάπης από τη μητέρα του, στην ενήλική ζωή του έχει λιγότερο στρες, μεγαλύτερη αυτοπεποίθηση και πιθανότητα να είναι αρκετά κοινωνικός, σύμφωνα με έρευνα αμερικανών επιστημόνων.


Οι ερευνητές, υπό την Τζοάνα Μασέλκο, σε εργασία που παρουσίασαν, βασίστηκαν σε μια παλαιά έρευνά τους, στη δεκαετία του ΄60, που είχε μελετήσει τη συναισθηματική αλληλεπίδραση άνω των 1.000 ζευγών μητέρων-οκτάμηνων νηπίων.

Οι ίδιοι επιστήμονες αναζήτησαν και βρήκαν μετά από 34 χρόνια περισσότερα από τα μισά παιδιά (περίπου 500), που πια είναι ενήλικες, και αξιολόγησαν ποια ήταν η επίδραση που είχε στη ζωή τους η περισσότερη ή λιγότερη μητρική αγάπη της νηπιακής ηλικίας τους.

Μέχρι τώρα, οι ψυχολόγοι πίστευαν ότι οι στενοί δεσμοί αγάπης μητέρας-νηπίου κάνουν τα παιδιά -και αργότερα τους ενήλικες- πιο ανθεκτικούς στις δυσκολίες της μετέπειτα ζωής, όμως οι έρευνές τους είχαν βασιστεί κυρίως σε αναμνήσεις, καλές ή κακές, και συνεπώς ήσαν πιθανώς προκατειλημμένες σε ένα βαθμό.

Αυτή τη φορά όμως, οι επιστήμονες συνέδεσαν την τότε έρευνά τους με μια νέα σύγχρονη έρευνα, αποκτώντας μια πιο αντικειμενική αξιολόγηση για τη σχέση μητέρας-παιδιού.

Το κεντρικό συμπέρασμα ήταν ότι το υψηλό επίπεδο στοργής και τρυφερότητας που είχαν δείξει οι μητέρες στα οκτάμηνά νήπιά τους, σχετίζεται με λιγότερα συμπτώματα στρες στα ενήλικα πια παιδιά τους, μετά από 30 χρόνια.

Η διαπίστωση αυτή ισχύει ανεξάρτητα από το κοινωνικο-οικονομικό επίπεδο των μητέρων και των παιδιών, αν είναι δηλαδή πλούσια ή φτωχά. Ακόμα και αν μεσολάβησε ενδο-οικογενειακή σύγκρουση στο μεταξύ, η προστατευτική επίδραση της μητρικής αγάπης στην ψυχική κατάσταση του παιδιού (ενήλικα πια) δεν φαίνεται να εξαφανίστηκε.

Από την άλλη όμως, οι ερευνητές παραδέχτηκαν ότι δεν διαπίστωσαν κάποια σχέση ανάμεσα στο χαμηλό επίπεδο στοργής μιας μητέρας και σε αυξημένο κατοπινό στρες του παιδιού τους. Περιέργως, όσοι στερήθηκαν σε σημαντικό βαθμό την μητρική αγάπη, δεν φαίνεται να τα πηγαίνουν χειρότερα σε σχέση με όσους γνώρισαν την μητρική ζεστασιά σε μέσο βαθμό.

Εξάλλου, σύμφωνα με τους ειδικούς, οι μητέρες πρέπει να ξέρουν πότε να σταματούν την έκφραση των συναισθημάτων τους για να μην το παρακάνουν και γίνουν υπερ-προστατευτικές και παρεμβατικές στη ζωή του παιδιού τους.

Η μελέτη δημοσιεύεται στην επιστημονική επιθεώρηση JournalofEpidemiologyandCommunityHealth

Μάνα είναι μόνο... μία ή δύο;

διαφωτιστικό άρθρο από το περιοδικό Γυναίκα, μέσα από το site της Καθημερινής


Παρένθετη μητρότητα στην Ελλάδα: Πότε είναι νόμιμη;


H «παρένθετη» μητρότητα είναι αυτό ακριβώς που λέει η λέξη: μια παρένθεση ανάμεσα στη συμβατική επίδοξη μαμά, τον συμβατικό επίδοξο μπαμπά και το μελλοντικό παιδί τους, με τη μορφή ενός «αγαθοποιού» ξένου προσώπου. Οταν μια γυναίκα (κοινωνική/γενετική μητέρα) για σοβαρούς ιατρικούς λόγους αδυνατεί να κυοφορήσει το έμβρυο -το δικό της και του συντρόφου της-, τότε ζητάει να το κυοφορήσει μια άλλη γυναίκα (παρένθετη μητέρα), με τη βοήθεια της Ιατρικώς Υποβοηθούμενης Αναπαραγωγής (ΙΥΑ).



Σύμφωνα με την ελληνική νομοθεσία, αφού υπογράψουν δεσμευτική σύμβαση και το επιτρέψει το δικαστήριο, μητέρα καθίσταται η πρώτη. Η μητρότητα μπορεί να αμφισβητηθεί, εάν η γυναίκα που κυοφορεί, προσφέρει επιπλέον και τα ωάριά της. Από εκεί και πέρα, διατυπώνονται και κάποια ερωτήματα. Αν η παρένθετη αμειφθεί, μήπως εμπορευματοποιείται το σώμα των γυναικών και θίγονται τα ανθρώπινα δικαιώματά τους; Γιατί «πρέπει» οπωσδήποτε μια γυναίκα να αποκτήσει με κάθε τρόπο παιδί; Mήπως απλώς εγκλωβίζεται στις κοινωνικές προσδοκίες περί μητρότητας και χρησιμοποιεί την τεχνολογία για να τις εκπληρώσει;



Στην Ελλάδα, όσοι δοκίμασαν την παρένθετη μητρότητα, δύσκολα μιλούν ανοιχτά. Κάποιες γυναίκες ανέθεσαν την κυοφορία σε παρένθετες στο εξωτερικό, όταν δεν υπήρχε ακόμα στην Ελλάδα νομοθετική ρύθμιση. Οι γνωστοποιημένες περιπτώσεις στη χώρα μας, για τις οποίες εκδόθηκαν δικαστικές αποφάσεις την τελευταία δεκαετία, είναι τουλάχιστον εννιά και σχεδόν οι μισές αφορούν εγκυμοσύνες μεταξύ στενών συγγενών*. Γιαγιάδες γέννησαν τα εγγόνια τους και αδελφές, τ' ανίψια τους.



Στην ελληνική νομοθεσία ως παρένθετη μητρότητα ορίζεται η περίπτωση, «κατά την οποία μια γυναίκα κυοφορεί και γεννά ύστερα από εξωσωματική γονιμοποίηση και μεταφορά γονιμοποιημένων ωαρίων με χρήση ξένου ωαρίου προς την ίδια για λογαριασμό μιας άλλης γυναίκας, η οποία επιθυμεί να αποκτήσει παιδί αλλά αδυνατεί να κυοφορήσει για ιατρικούς λόγους». Οι ειδήμονες θεωρούν τη νομοθεσία ιδιαίτερα φιλελεύθερη, επειδή στις περισσότερες χώρες η παρένθετη μητρότητα απαγορεύεται εξαιτίας των περίπλοκων ζητημάτων ιατρικής, κοινωνικής, νομικής, ανθρωπολογικής και βιοηθικής φύσεως, που εγείρει. «Επί χρόνια λειτουργούσαν στην Ελλάδα χωρίς ρυθμιστικό καθεστώς μονάδες Ιατρικώς Υποβοηθούμενης Αναπαραγωγής (ΙΥΑ), οπότε ήταν πλέον καιρός να έλθει ο νόμος να θέσει όρους και προϋποθέσεις και να προστατεύσει τα ανθρώπινα δικαιώματα των εμπλεκομένων», επισημαίνει ο Τάκης Βιδάλης, επιστημονικός συνεργάτης της Εθνικής Επιτροπής Βιοηθικής. «Συνεκτιμώντας τις ραγδαίες εξελίξεις της τεχνολογίας και τις ενδεχόμενες συνέπειές της, ο νόμος δεν πρέπει να θέτει απόλυτες απαγορεύσεις. Ενα πλαίσιο απαγορευτικό ως προς την αναπαραγωγή, δυνητικά θα μπορούσε να προξενήσει ανεξέλεγκτες κοινωνικές συνέπειες, ιδίως καταστάσεις σοβαρών προσβολών ανθρωπίνων δικαιωμάτων, ακόμα και ωμής εκμετάλλευσης ανθρώπων».



Αναπαραγωγικός τουρισμός



Λίγες χώρες, πάντως, εκτός από την Ελλάδα, επιτρέπουν την παρένθετη μητρότητα (Βρετανία, Δανία, Ολλανδία, Ισπανία, οι αμερικανικές πολιτείες Ουάσιγκτον, Κεντάκι, Νεμπράσκα και περιφέρειες στην Αυστραλία), και ακόμα λιγότερες την επιτρέπουν με οικονομικό αντάλλαγμα (Ρωσία, Ουκρανία, Γεωργία, Ινδία, Ισραήλ και η πολιτεία της Καλιφόρνιας). Η απαγόρευση επιφέρει συχνά ένα είδος «αναπαραγωγικού τουρισμού». Πολλά ζευγάρια εκμεταλλεύονται τις ευνοϊκές νομοθετικές ρυθμίσεις σε άλλες χώρες και ζητούν εκεί βοήθεια. Είναι συνηθισμένες οι περιπτώσεις Ιταλίδων και Ιταλών που επισκέπτονται τη χώρα μας για να υποβληθούν σε μεθόδους Ιατρικώς Υποβοηθούμενης Αναπαραγωγής. Πολλά υπογόνιμα ζευγάρια -από δυτικές χώρες και όχι μόνον- επιλέγουν την Ινδία, τη Ρωσία, την Ουκρανία ή τη Γεωργία μεταξύ άλλων για να διεκπεραιώσουν με χαμηλό κόστος όλη τη διαδικασία, από την τεχνητή γονιμοποίηση έως την εξεύρεση παρένθετης και τον τοκετό.



Στην ηλεκτρονική σελίδα του Γεωργιανού Κέντρου Παρένθετης Μητρότητας δίνονται πληροφορίες στα ρωσικά, στα γεωργιανά, αλλά και στα ΕΛΛΗΝΙΚΑ. Η παρένθετη μητέρα παίρνει από 7.000-9.000 ευρώ, ενώ οι τέσσερις απόπειρες τεχνητής γονιμοποίησης κοστίζουν 4.000 ευρώ και η διερμηνεία 7-10 ευρώ την ώρα. Στις πολιτείες των ΗΠΑ, όπου επιτρέπονται, τα προγράμματα παρένθετης μητρότητας είναι πολύ δαπανηρά και συμπεριλαμβάνουν αμοιβή 20.000-25.000 δολαρίων για την παρένθετη μητέρα. Η Ινδία, από την άλλη, κατηγορήθηκε ότι δημιουργεί «βιομηχανία παραγωγής μωρών» μέσω της εκμετάλλευσης πολύ φτωχών γυναικών. Η αμοιβή της παρένθετης στην Ινδία κυμαίνεται από 6.000-10.000 δολάρια και ισοδυναμεί με μισθούς 10 ή 15 ετών. Στη δε ιστοσελίδα www.surrogatefinder.com διαφημίζονται οι δωρήτριες ωαρίων και οι δωρητές σπέρματος, όσες διατίθενται να κυοφορήσουν για τρίτους και όσα ζευγάρια αναζητούν «αρωγούς» στον να καταστούν γονείς.



Σε αυτό το ρευστό παγκοσμιοποιημένο περιβάλλον, «οι γυναίκες έχουν τρομακτικό έλλειμμα πληροφόρησης για τις τεχνολογίες αναπαραγωγής», επισημαίνει η φεμινίστρια Χρυσούλα Στέκα. «Σε ένα πλήρως ιατρικοποιημένο σύστημα υπό ανδρικό έλεγχο, οι γυναίκες δεν συμμετέχουν στη λήψη των αποφάσεων που τις αφορούν, δεν ελέγχουν τις διαδικασίες, με συνέπεια να περιορίζονται οι δυνατότητές τους να επιλέξουν συνειδητά και ελεύθερα».



Ελληνική νομοθεσία: Πότε παίρνεις την απόφαση



Η ελληνική νομοθεσία επιτρέπει την παρένθετη μητρότητα ΜΟΝΟ χωρίς αντάλλαγμα και ΜΟΝΟΝ όταν είναι αδύνατη η απόκτηση παιδιού με φυσιολογικό τρόπο λόγω πιστοποιημένων σοβαρών προβλημάτων υγείας. Η νομοθεσία δεν αναγνωρίζει, λόγου χάριν, λόγους επαγγελματικούς. Η ενδιαφερόμενη, όχι άνω των 50 ετών, ζητάει δικαστική άδεια για την εφαρμογή της μεθόδου της παρένθετης, ανεξαρτήτως του εάν είναι άγαμη, έγγαμη ή συμβιώνει με τον σύντροφό της. Η παρένθετη μητέρα θα πρέπει να είναι υγιής, ενώ ο νόμος μεριμνά επισταμένως και για τη δική της ψυχολογική στήριξη, καθώς και για εκείνη του ζευγαριού των επίδοξων γονέων. Και οι δύο γυναίκες πρέπει να διαμένουν αποδεδειγμένα στην Ελλάδα.





Η νομοθεσία επιτρέπει την κάλυψη των αναγκαίων εξόδων και την αντιστάθμιση απωλειών που υφίσταται η παρένθετη λόγω εγκυμοσύνης. Οι δαπάνες αυτές δεν θεωρούνται χρηματικό αντάλλαγμα, καθορίζονται από την Εθνική Αρχή Ιατρικώς Υποβοηθούμενης Αναπαραγωγής (ΕΑΙΥΑ) και δεν υπερβαίνουν τις 10.000 ευρώ. Απολύτως αναγκαία προϋπόθεση για τη διαδικασία της παρένθετης μητρότητας είναι να δώσουν έγγραφη συγκατάθεση τα εμπλεκόμενα μέρη και να πάρουν δικαστική άδεια, ώστε να διασφαλιστεί ότι μετά τη γέννηση του παιδιού η παρένθετη μητέρα δεν θα το διεκδικήσει από τους κοινωνικούς/γενετικούς γονείς.



«Οταν γεννηθεί το παιδί, η κυοφορούσα φεύγει από τη σκηνή, δεν έχει πλέον άλλο ρόλο να επιτελέσει», επισημαίνει η Ξένη Παπαρρηγοπούλου-Σκορίνη, πρόεδρος της Εθνικής Αρχής Ιατρικώς Υποβοηθούμενης Αναπαραγωγής. «Τα κληρονομικά δικαιώματα του παιδιού θεμελιώνονται βάσει των συγγενικών δεσμών, που ιδρύονται με τον νόμο. Και, σύμφωνα με τον νόμο, μητέρα θεωρείται εκείνη η οποία πήρε την άδεια του δικαστηρίου να κυοφορήσει μέσω τρίτης γυναίκας». Συνεπώς τα αυτονόητα ανατρέπονται. «Ολες οι μέθοδοι της ΙΥΑ αλλάζουν τον τρόπο με τον οποίο κατανοούμε τη συγγένεια, τη γονεϊκότητα και την οικογένεια.



Μετακινούμαστε από τις αιματοσυγγενικές στις κοινωνικοσυναισθηματικές σχέσεις, όπως τις ορίζει και η ελληνική νομοθεσία», παρατηρεί, τέλος, η Βενετία Καντσά, επίκουρη καθηγήτρια στο Τμήμα Κοινωνικής Ανθρωπολογίας και Ιστορίας στο Πανεπιστήμιο του Αιγαίου.

Από την Κατερίνα Καπερναράκου

Σημειώσεις - ευχαριστίες



Ουρανία Τσουκαλά, μεταπτυχιακή εργασία, Τμήμα Ανθρωπολογίας και Ιστορίας του Πανεπιστημίου του Αιγαίου, «Από το αίμα στην επιθυμία» και θέμα ελληνικές δικαστικές αποφάσεις με αναφορά σε περιπτώσεις παρένθετης μητρότητας.

Ουρανία Τσουκαλά και Βενετία Καντσά, Ανθρωπολογικές Αναγνώσεις της Συγγένειας στα Νομικά Πλάσματα: η περίπτωση της παρένθετης μητρότητας (ανακοίνωση σε ημερίδα).

Συμβολή στην έρευνα είχαν επίσης οι: Ισμήνη Ανδρουλιδάκη-Δημητριάδη, καθηγήτρια Νομικής Αθηνών, Βασιλική Αντωνάκη, Στέλιος Γρηγοράκης, Χαράλαμπος Μπατάκης, μαιευτήρες-γυναικολόγοι, και ο Μιχάλης Πελεκάνος, εμβρυολόγος, Αθηνά Σαλάππα, διδάκτορα Εγκληματολογίας στο Πάντειο Πανεπιστήμιο

Εγώ πότε θα γίνω μάνα;